Covid-19 Aşıları

Pandemi tüm şiddetiyle günlük hayatımızı etkilemeye devam ediyor. Coronavirus insanlık için olumlu bir mutasyona uğramadığına ve etkili bir tedavi ajanı henüz bulunmadığına göre pandemiyi sonlandıracak en önemli silah, etkili bir aşının uygulanması olacaktır. Aksi takdirde orta çağlardaki salgınlar gibi sürü bağışıklığının gerçekleşmesini bekleyeceğiz.  Ülkemizde dahil pek çok ülke aşı çalışmaları yapıyorlar, bazıları tamamlandı ve bu ay içinde uygulamaya geçilmesi bekleniyor. Çoğumuzun istediği bize en etkili ve en az yan etkili bir aşının bir an önce hepimize uygulanması. Uzun yıllardır güvenli bir şekilde kullanılan bir metodla üretilen “inaktif aşı” olarak tanımlanan Çin menşeli aşı var. Taşıyıcı olarak başka bir virusun kullanıldığı böylece doğal enfeksiyon geçirilmiş gibi koruyuculuk sağlayan aşılar var. Aşı üretiminde daha yeni bir yöntem olan mRNA yöntemi ile üretilen ama hem üreten ülkelerin tecrübeleri hem aşının ilk sonuçları nedeniyle yeni olmasına rağmen güven veren aşılar var. Dolayısıyla hepimizin kafasında pek çok soru işareti oluşuyor:

  • İnaktif aşı adı üstünde inaktif olduğu için yeteri derecede bağışıklık sistemimizi uyaracak ve koruyucu olabilecek mi?
  • Taşıyıcı olarak kullanılan virusu bağışıklık sistemimiz önceden hatırlıyorsa ve bu nedenle hemen yok ederse bu aşı nasıl etkili olacak?
  • Aşının içindeki diğer maddeler tehlikeli olabilir mi?
  • Bir keresinde bir firmanın aşısını sonrakinde öbür firmanın aşısını yaptırabilir miyiz?
  • Hastalığı geçirenlerin bile tekrar olduğunu duyuyoruz. Aşı olsak da yine hasta olma riskimiz var mı?
  • Aşı olursak virusu aldığımızda hasta olmayacağız ama başkalarına yine de bulaştırabilir miyiz?
  • Aşı olunca artık bu maskeyi çıkarabilecek miyiz?
  • Bu aşılardan hangisi çiçek aşısı gibi, çocuk felci aşısı gibi uzun süreli bağışıklık sağlayabilecek?
  • mRNA aşıları, genetiği değiştirilmiş tohumlar gibi genetik yapımızı bozabilir mi?
  • Hasta olduğumuzda önerilen ilaçların etkisi tartışmalı olsa bile çaresizlik nedeniyle kullanıyoruz. Ama sapasağlam iken henüz çalışmaları devam eden bu aşıları niye olalım?
  • Ben zaten evden çıkmıyorum, sadece evden çıkmak zorunda olanlar aşı olsa olmaz mı?

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları AD Başkanı Prof. Dr. Mehmet Ceyhan’ın, Hacettepe Pediatri Konferanslarından alıntılar yaptığımız videoyu sizlerle paylaşacağız. Böylece pek çok soruya cevap bulabileceğiz.